EĞİTİM HAYAT MEMAT MESELESİ OLMAMALI
Fatma Nur Çelik ve şiddete kurban verdiğimiz tüm öğretmenlerimizin anısına; okulu bir "çatışma alanı" olmaktan çıkarıp yeniden bir "güven adası" haline getirecek, popülist yaklaşımlardan uzak, sosyolojik ve hukuki temelli "Okullarda Şiddete Sıfır Tolerans" eylem planı taslağına acilen ihtiyacımız var.
Okullarda Şiddete Sıfır Tolerans: 5 Maddelik Acil Eylem Planı
Bu plan; sadece fiziksel güvenliği değil, itibarın iadesini ve psikososyal dönüşümü hedefler.
1. Hukuki Zırh: "Eğitimciyi Koruma Yasası"
Öğretmene yönelik şiddet, sadece "kasten yaralama" olarak değil, devletin temel işleyişine ve kamu düzenine saldırı olarak nitelendirilmelidir.
Ağırlaştırılmış Cezalar: Öğretmene görev başında veya görevi nedeniyle yöneltilen şiddet vakalarında "iyi hal indirimi" kaldırılmalı ve tutuklu yargılama esas olmalıdır.
Hukuki Destek Fonu: Şiddete uğrayan öğretmenin avukatlık masrafları ve hukuki süreci doğrudan Bakanlık tarafından (barolarla iş birliği içinde) üstlenilmelidir.
2. Dijital Erken Uyarı ve Risk Analiz Sistemi (REUS)
Her okulda, "sorun çıktıktan sonra müdahale eden" değil, "çıkmadan öngören" bir yapı kurulmalıdır.
Risk Puanlaması: Öğrencinin geçmişteki şiddet eğilimi, aile içi huzursuzlukları ve devamsızlık verileri bir yapay zeka/veri havuzunda birleştirilerek "yüksek riskli" öğrenciler belirlenmelidir.
Zorunlu Rehabilitasyon: Riskli gruptaki öğrenci ve velisi için okul dışı uzmanlardan oluşan (Psikolog, Sosyal Hizmet Uzmanı) zorunlu bir rehabilitasyon programı başlatılmalıdır. Bu program tamamlanmadan öğrencinin genel sınıflara katılımı kısıtlanmalıdır.
3. Okul-Veli İlişkisinin "Profesyonelleşmesi"
Velinin okula "hesap sormaya" geldiği düzensiz yapı sona ermelidir.
Randevulu ve Kayıtlı Görüşme: Veli-öğretmen görüşmeleri sadece önceden belirlenen saatlerde, okul idaresinin gözetiminde veya kamera kaydı olan (şeffaflık adına) özel alanlarda yapılmalıdır.
Veli Eğitim Akademisi: Şiddet vakasına karışan veya riskli görülen öğrenci velileri için "Pozitif Ebeveynlik ve Öfke Kontrolü" eğitimleri zorunlu hale getirilmeli, katılım sağlanmaması durumunda idari yaptırımlar uygulanmalıdır.
4. Profesyonel Güvenlik Çemberi
Güvenlik, kapıda bekleyen bir personelden fazlası olmalıdır.
Akran Zorbalığı İzleme Birimleri: Her okulda sadece bu konuyla ilgilenen, öğretmenlerden bağımsız, sivil kıyafetli profesyonel rehber personeller (pedagojik formasyonlu güvenlik uzmanları) görevlendirilmelidir.
Güvenli Alan Protokolü: Sınıflarda ve koridorlarda öğretmenin acil durumlarda yardım çağırabileceği sessiz alarm butonları veya mobil uygulama entegrasyonları standart hale getirilmelidir.
5. Medya ve İtibar Restorasyonu
Toplumsal algıyı değiştirmeden şiddeti bitirmek imkansızdır.
Anti-Stigmatizasyon Kampanyası: Öğretmenlik mesleğinin kutsallığını değil, "dokunulmazlığını" ve "toplumsal inşadaki kritik rolünü" vurgulayan kamu spotları hazırlanmalıdır.
Dizi/Film Denetimi: Eğitimciyi küçük düşüren, alay konusu yapan veya şiddeti meşrulaştıran yapımlara karşı RTÜK nezdinde ağır yaptırım kodları oluşturulmalıdır.
Sonuç Olarak: Eğitim bir fedakarlık işi olabilir ama bir "hayat memat meselesi" olmamalıdır. Bir öğrencinin öğretmene el kaldırması, o toplumun kendi aynasına yumruk atmasıdır.
A.Levent ERTEKİN/Sosyolog